“Microsoft”un həmtəsisçisi, milyarder Bill Qeyts (Bill Gates) süni intellektin inkişafının qarşıdakı 20 il ərzində dünyada ciddi iqtisadi və sosial sarsıntılara səbəb ola biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.

Marja.az xəbər verir ki, Bill Qeyts bu barədə oktyabrın 22-də yayımlanan “Decoder” podkastına müsahibəsində danışıb.

Onun sözlərinə görə, süni intellektə əsaslanan iqtisadi modelə keçid əmək bazarının strukturunu köklü şəkildə dəyişdirə, bir çox peşələrə ehtiyacı azalda və insanların cəmiyyətdəki gələcək rolu ilə bağlı ciddi suallar yarada bilər.

“Məni ən çox narahat edən qaliblərin və məğlubların olacağı, çoxsaylı sarsıntıların yaşanacağı bu 20 illik keçid dövrüdür”, – deyə Qeyts bildirib.

O vurğulayıb ki, süni intellektin inkişafı uzunmüddətli perspektivdə məhsuldarlığın kəskin artmasına və iqtisadi imkanların genişlənməsinə şərait yaratsa da, cəmiyyət əvvəlcə mürəkkəb transformasiya dövründən keçməli olacaq.

Robotlar ev tikəcək, ərzaq istehsal edəcək və əməliyyat aparacaq

Bill Qeyts hesab edir ki, süni intellekt və robototexnika sahəsindəki irəliləyişlər nəticəsində hazırda insanlar tərəfindən görülən fiziki işlərin böyük hissəsi gələcəkdə maşınlar tərəfindən yerinə yetirilə bilər.

Onun proqnozuna görə, robotlar evlər tikmək, kənd təsərrüfatı məhsulları yetişdirmək və hətta cərrahi əməliyyatlar aparmaq imkanına malik olacaqlar.

Qeyts bildirib ki, texnologiyanın bu səviyyəyə çatması malların və xidmətlərin istehsalında insan əməyinə olan ehtiyacı əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər. Bu proses bir tərəfdən istehsal xərclərinin azalmasına və məhsuldarlığın yüksəlməsinə imkan yaratsa da, digər tərəfdən məşğulluq, gəlir bölgüsü və insanların iqtisadi fəaliyyətdə iştirakı ilə bağlı yeni problemlər doğura bilər.

Milyarderin fikrincə, uzunmüddətli perspektivdə bəşəriyyət mal və xidmətlərin daha əlçatan olduğu “bolluq dövrünə” qədəm qoya bilər. Lakin həmin mərhələyə keçid ciddi iqtisadi və sosial dəyişikliklərlə müşayiət olunacaq.

Qeyts 20 illik müddətin dəqiq proqnoz deyil, təxmini qiymətləndirmə olduğunu, texnologiyanın inkişaf sürətindən asılı olaraq daha qısa və ya uzun çəkə biləcəyini qeyd edib. 

Süni intellekt insanların iş yerlərini dəyişdirəcək

Qeytsin fikrincə, süni intellektin geniş tətbiqi yalnız fiziki əmək tələb edən sahələrə deyil, intellektual fəaliyyətlə məşğul olan işçilərə də təsir göstərəcək. Müştəri xidmətləri, telefon satışları, mühasibat uçotu və digər ofis fəaliyyətlərində süni intellekt sistemləri bir sıra tapşırıqları insanlardan daha sürətli və aşağı xərclə yerinə yetirə bilər. Bu isə şirkətlərin işçi qüvvəsinə tələbatını dəyişdirə və əmək bazarında yeni uyğunlaşma problemləri yarada bilər.

Qeyts bildirib ki, əmək fəaliyyəti yalnız gəlir əldə etmək vasitəsi deyil, həm də insanların cəmiyyətdə özlərini faydalı hiss etməsinə, sosial əlaqələr qurmasına və həyat məqsədlərini müəyyənləşdirməsinə xidmət edir.

Buna görə də texnologiyanın insan əməyini əvəz etməsi iqtisadi nəticələrlə yanaşı, sosial və psixoloji təsirlərə də səbəb ola bilər. 

Hökumətlər süni intellektin yaratdığı risklərə hazır deyil

Bill Qeyts hökumətlərin və cəmiyyətlərin süni intellekt texnologiyalarının sürətli inkişafına kifayət qədər hazırlıqlı olmadığını da bildirib. Onun sözlərinə görə, xüsusilə kiberhücumlar və bioloji təhlükələr kimi risklərin qarşısının alınması üçün daha sərt dövlət nəzarəti, texniki təhlükəsizlik mexanizmləri və beynəlxalq əməkdaşlıq tələb olunur.

Qeyts vurğulayıb ki, süni intellektin təhlükəsiz inkişafının təmin edilməsi yalnız texnologiya şirkətlərinin öhdəsinə buraxılmamalıdır. Dövlətlər də bu prosesdə fəal iştirak etməli və müvafiq qaydalar müəyyənləşdirməlidirlər.

O hesab edir ki, ən əlverişli şəraitdə belə süni intellekt iqtisadiyyatına keçid bəşəriyyət tarixinin ən təlatümlü dövrlərindən biri ola bilər. Bununla yanaşı, Qeyts texnologiyanın səhiyyə, təhsil, kənd təsərrüfatı və digər sahələrdə böyük faydalar yarada biləcəyini də vurğulayıb.

Onun fikrincə, əsas məsələ süni intellektin yaratdığı imkanlardan bütün cəmiyyətin faydalanmasını təmin etmək və texnoloji inkişafın sosial bərabərsizliyi daha da dərinləşdirməsinin qarşısını almaqdır. 

Hər gün yeni vakansiyalar - AzVak.az-da