Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun (DSMF) maliyyə dayanıqlığının təmin edilməsi məqsədilə investisiya fəaliyyətinin həyata keçirilməsini müsbət addım kimi qiymətləndirməklə Hesablama Palatası sığortaolunanların daha effektiv sosial müdafiəsi üçün likvidliyin qorunması prinsipindən irəli gələrək investisiya gəlirlərindən istifadəni tənzimləyən qanunvericilik aktlarında həmin gəlirlərinin müəyyən hissəsinin sığorta ehtiyatına daxil edilməsi məsələsinin təsbit olunmasını vacib hesab edir.

Marja.az xəbər verir ki. bu, “Dövlət sosial müdafiə fondunun 2024-cü il büdcəsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun layihəsinə Azərbaycan Respublikası Hesablama Palatasının Rəyində bildirilir.

Qeyd edilib ki, “Dövlət sosial müdafiə fondunun sərbəst vəsaitinin investisiyaya yönəldilməsi və investisiya gəlirlərindən istifadə edilməsi Qaydası”na əsasən cari ilin birinci yarısından etibarən Fond tərəfindən sərbəst vəsaitlərin müəyyən hissəsinin investisiya edilməsinə başlanılmışdır. Belə ki, təqdim edilmiş məlumatlara əsasən cari ilin əvvəlinə formalaşmış sərbəst vəsaitin 600 mln. manatının (57,3%) investisiya edilməsi barədə qərar qəbul edilmiş və bu vəsaitin 30 mln. manatı (5%) banklarda açılmış depozit hesablara, 402,7 mln. manatı (67,2%) dövlət zəmanətli istiqrazlara və 167,0 mln. manatı (27,8%) isə müvafiq qiymətli kağızlar üzrə əks-repo əməliyyatlarına yönəldilməklə ümumilikdə 599,7 mln. manat məbləğində vəsait maliyyə alətləri üzrə investisiya qoyuluşu həyata keçirilmişdir.

Aktivlərinin həcminə görə bankın ilk beşlikdə yer alması, depozit hesabda yerləşdiriləcək məbləğin bankın xalis aktivindən 10% çox olmaması tələbi nəzərə alınmaqla sərbəst vəsaitin 5 il müddətinə olmaqla2 bank üzrə depozit hesablarda yerləşdirilmişdir ki, bu da ümumi investisiya portfelinin 5%-dən çox deyil.

Dövrün sonunda depozit hesablarda yerləşdirilmiş vəsait üzrə faiz gəliri 13,2 mln. manat olacaqdır.

Sərbəst vəsaitin əsas hissəsi Maliyyə Nazirliyi tərəfindən emissiya edilmiş, tədavül müddətinə görə orta müddətli hesab edilən dövlət zəmanətli istiqrazların alınmasına investisiya edilmişdir. Fəaliyyətin nəticəsi olaraq Fond tərəfindən nominal dəyəri 415,5 mln. manat olan istiqrazların 402,6 mln. manat bazar dəyəri ilə alışı həyata keçirilmişdir. Orta gəlirlilik dərəcəsi 8,37% səviyyəsində müəyyən edilmiş istiqrazlar üzrə kupon ödənişləri 73,4 mln. manat olaraq müəyyən edilmişdir ki, bu da əməliyyatın sonunda alış gəliri də nəzərə alınmaqla fondun 86,2 mln. manat gəlir əldə etməsi deməkdir

Fondun investisiya portfelinin formalaşmasında istifadə edilmiş maliyyə alətlərindən biri də əks-repo əməliyyatıdır. Əks-repo əməliyyatı Fond ilə müvafiq banklar arasında olmaqla dövlət təminatlı istiqrazlar əsasında həyata keçirilmiş, nəticədə əks-repo müddəti 30 gün və 5 gün, gəlirliyi 0,5 mln. manat olan 2 əqd bağlanmışdır.

Ümumilikdə cari investisiya fəaliyyəti üzrə əldə olunacaq gəlir 99,9 mln. manat təşkil edəcək. Qeyd edək ki, investisiya fəaliyyəti üzrə əldə olunan gəlirlərin sosial müdafiə tədbirlərinin effektivliyinin artırılması üçün zəruri hesab edilən maliyyə dəstəyinin formalaşmasında iştirak edən elementlərdən olması hazırda əksər ölkələrin aidiyyəti fondları tərəfindən sığorta vəsaitlərinin müəyyən hissəsinin maliyyə alətlərinə investisiya edilməsinə zəmin yaradır.