Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) Ərzaq Qiymətləri İndeksi 2026-cı ilin avqustunda yüksəlib.

Marja.az FAO-nun məlumatına istinadən xəbər verir ki, qlobal ərzaq əmtəələrinin beynəlxalq qiymətlərini izləyən indeks avqustda 133,3 bənd təşkil edib. Bu, iyul ayının yenidən hesablanmış göstəricisindən 2,5 bənd və ya 1,9% çoxdur.

İndeks ötən ilin eyni ayı ilə müqayisədə 3,3 bənd və ya 2,5% yüksək olsa da, 2022-ci ilin martında qeydə alınmış tarixi maksimumdan hələ də 26,9 bənd və ya 16,8% aşağıdır. Eyni zamanda, qlobal ərzaq əmtəələrinin qiymətləri avqust ayında 2022-ci ilin sonundan bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb.

Avqustda FAO-nun izlədiyi bütün əsas ərzaq qrupları üzrə qiymətlər yüksəlib. Ən kəskin artım şəkərdə qeydə alınıb.

Buğda 2,6%, qarğıdalı 2,5% bahalaşıb

FAO Taxıl Qiymətləri İndeksi avqustda 116,3 bənd təşkil edərək aylıq müqayisədə 2,2% yüksəlib və 2024-cü ilin mayından bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb.

Avqustda əsas taxıl növlərinin hamısının beynəlxalq qiymətləri artıb. Buna güclü tələb, əsas istehsalçı regionlarda məhsuldarlıqla bağlı hava riskləri və Qara dənizdən ixrac axınlarına dair qeyri-müəyyənlik təsir göstərib.

Dünya bazarında buğdanın qiyməti bir ayda 2,6%, illik müqayisədə isə 15% yüksəlib. FAO bunu Qara dəniz ixrac logistikasındakı davamlı fasilələr, Avropanın bəzi bölgələrində isti və quraq hava səbəbindən istehsal gözləntilərinin zəifləməsi və ABŞ dollarının ucuzlaşması ilə əlaqələndirir.

Qarğıdalının beynəlxalq qiyməti iyulla müqayisədə 2,5% artıb. ABŞ-ın “Corn Belt” bölgəsinin bəzi hissələrində məhsuldarlıqla bağlı narahatlıqlar, Avropa İttifaqında uzunmüddətli isti və quraq hava, etanol və yem sektorundan güclü tələb, eləcə də Ukraynadan ixracda yaranan fasilələr qiymətləri dəstəkləyib.

Hörmüz boğazının bağlanmasından sonra istehsal üçün zəruri resursların təchizatı ilə bağlı narahatlıqlar da qarğıdalı qiymətlərinə əlavə dəstək verib.

Sorgumun qiyməti 3,9%, arpanın qiyməti isə 2,6% yüksəlib. FAO-nun düyü qiymətləri indeksi də avqustda 0,5% artıb.

Bitki yağları 2022-ci ildən bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb

FAO Bitki Yağları Qiymətləri İndeksi avqustda 196,9 bənd təşkil edib. İndeks iyulla müqayisədə 0,6% yüksəlib. Bu, ardıcıl üçüncü aylıq artım olub və göstəricini 2022-ci ilin iyunundan bəri ən yüksək səviyyəyə çatdırıb.

Bahalaşmaya əsasən palma və soya yağlarının qiymətlərinin artması səbəb olub. Günəbaxan və kolza yağlarının qiymətlərində isə müəyyən azalma qeydə alınıb.

Palma yağının bahalaşmasına güclü qlobal idxal tələbi və El Niño ilə bağlı hava şəraitinin Cənub-Şərqi Asiyada istehsala mümkün təsiri ilə bağlı narahatlıqlar səbəb olub.

Ətin qiyməti 1% artıb

FAO Ət Qiymətləri İndeksi avqustda 127,9 bənd olub və aylıq müqayisədə 1% yüksəlib. Quş əti, donuz əti və qoyun ətinin beynəlxalq qiymətləri artıb, mal ətinin qiymətləri isə aşağı düşüb.

Quş ətində bahalaşma Braziliya ixrac qiymətlərinin güclü qlobal tələbin fonunda bərpa olunması ilə əlaqələndirilir. Avropa İttifaqında yüksək temperaturun heyvanların böyüməsini ləngitməsi kəsim üçün hazır donuzların təklifini azaldıb və donuz əti qiymətlərinin yüksəlməsinə səbəb olub.

Mal əti qiymətlərində isə əks dinamika qeydə alınıb. Braziliyanın Çinin mal əti üzrə qoruyucu idxal kvotasını demək olar ki, doldurması və əlavə tədarüklərə daha yüksək tariflərin tətbiqi perspektivi ixracı zəiflədib. Avstraliya da Çin və Cənubi Koreyadakı kvota hədlərinə çatıb.

Süd məhsulları 4 aylıq enişdən sonra bahalaşıb

FAO Süd Məhsulları Qiymətləri İndeksi avqustda 119,2 bəndə yüksəlib. Aylıq artım 2,3% təşkil edib və bununla da indeks dörd aylıq azalmadan sonra ilk dəfə yüksəlib. Buna baxmayaraq, göstərici ötən ilin eyni ayından 21,7% aşağıdır.

Yağsız süd tozunun qiyməti 3%, tam yağlı süd tozunun qiyməti 2,4%, pendirin qiyməti isə 2,7% artıb.

Avropa İttifaqında süd təklifinin azalması və bir sıra əsas istehsalçı regionlarda isti və quraq hava qiymətlərə yüksəldici təsir göstərib.

Şəkər bir ayda 11,9% bahalaşıb

Ən kəskin artım şəkər bazarında qeydə alınıb. FAO Şəkər Qiymətləri İndeksi avqustda 106,4 bənd təşkil edib. Bu, iyulla müqayisədə 11,3 bənd və ya 11,9% artım deməkdir. İndeks bununla 2025-ci ilin iyunundan bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb.

Bahalaşmanın əsas səbəbi 2026/2027 mövsümü üzrə qlobal şəkər təklifinin azalacağı ilə bağlı narahatlıqlar olub. Davamlı isti və quraq hava Avropa İttifaqında şəkər çuğundurunun məhsuldarlıq proqnozlarının aşağı salınmasına səbəb olub. Regionda əkin sahələrinin də əvvəlki mövsümlə müqayisədə azalacağı gözlənilir.El Niño ilə əlaqəli hava şəraiti Asiyanın əsas istehsalçı ölkələrində istehsal perspektivlərinə mənfi təsir göstərməkdə davam edir.

Braziliyanın əsas şəkər istehsalı bölgəsi olan Mərkəz-Cənub regionunda istehsalın azalması da qlobal təkliflə bağlı narahatlıqları artırıb.

Hindistanın xam şəkərin rüsumsuz idxalına icazə verəcəyini açıqlaması da beynəlxalq şəkər qiymətlərinin yüksəlməsinə əlavə təsir göstərib.

Hər gün yeni vakansiyalar - AzVak.az-da